Wójt Gminy Sztutowo ogłasza otwarty i konkurencyjny nabór na wolne stanowisko urzędnicze do spraw oświaty

 Nazwa i adres jednostki: Urząd Gminy w Sztutowie ul. Gdańska 55, 82- 110 Sztutowo

1. Określenie stanowiska: stanowisko urzędnicze

Nazwa stanowiska: stanowisko do spraw oświaty

Wymiar czasu pracy – 1/1 etat

Rodzaj umowy: umowa na czas nieokreślony poprzedzona umową na czas określony

Wynagrodzenie : od 5.100 zł brutto + dodatek stażowy

 Przewidywany termin zatrudnienia : 26 stycznia 2026 r.

• Wskaźnik zatrudnienia niepełnosprawnych: w miesiącu listopadzie 2025 wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych w Urzędzie Gminy w Sztutowie , w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosił poniżej 6%.

1. Niezbędne wymagania od kandydatów:

• obywatelstwo polskie,
• pełna zdolność do czynności prawnych i korzystanie z pełni praw publicznych,
• brak skazania prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo ścigane
  z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe,
• nieposzlakowana opinia,
• wykształcenie minimum średnie preferowane wyższe ekonomiczne, administracyjne
• znajomość przepisów prawa: ustawy o samorządzie gminnym, ustawy - Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty, ustawy o finansach publicznych, ustawy o finansowaniu zadań oświaty, ustawy Karta Nauczyciela, ustawy o systemie informacji oświatowej, ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o rachunkowości, organizacji placówek oświatowych i finansowania placówek oświatowych,
• dobra znajomość obsługi komputera,
• stan zdrowia pozwalający na zatrudnienie na określonym stanowisku,

1. Wymagania dodatkowe:

• preferowane doświadczenie: praca w jednostkach samorządu terytorialnego,
• zaangażowanie i samodzielność przy wykonywaniu powierzonych zadań, umiejętność dobrej organizacji pracy na własnym stanowisku i pracy w zespole,
• odpowiedzialność, sumienność, rzetelność, łatwość nawiązywania kontaktów, umiejętność radzenia sobie ze stresem, kreatywność.

1. Zakres wykonywanych zadań na stanowisku:
2. prowadzenie spraw związanych z pełnieniem przez Gminę funkcji organu prowadzącego publiczne szkoły, przedszkola i inne placówki oświatowo – wychowawcze poprzez:

1. prognozowanie i rozliczanie dotacji podręcznikowej,
2. prowadzenie spraw z zakresu dowozu dzieci oraz dzieci niepełnosprawnych do szkół, placówek i ośrodków,
3. prowadzenie spraw z zakresu awansu zawodowego nauczycieli,
4. prowadzenie spraw w zakresie organizacji konkursu na dyrektorów placówek oświatowych oraz spraw związanych z ocena ich pracy,
5. prowadzenie spraw w zakresie przygotowywania uchwał i zarządzeń w sprawie rekrutacji uczniów i przedszkolaków do placówek oświatowych,
6. prowadzenie spraw związanych z  przyznawaniem  przez Wójta  nagród  dla  uczniów i nauczycieli,
7. prowadzenie spraw z zakresu wypełniania obowiązku szkolnego,
8. prowadzenie spraw związanych z ustawą o opiece nad dzieckiem do lat 3,

2. prowadzenie Systemu Informacji Oświatowej (SIO) w zakresie prawidłowości naliczania subwencji, analiz i wprowadzeń do systemu,
3. prowadzenie spraw związanych z arkuszem organizacyjnym szkoły i przedszkola,
4. prowadzenie statystyk w zakresie wynagrodzeń nauczycieli,
5. prowadzenie spraw z zakresu dofinansowania do szkoleń nauczycieli - planowanie i rozliczanie,
6. prowadzenie spraw z zakresu planowania budżetu szkoły i przedszkola,
7. prowadzenie spraw z zakresu zastępstw
8. prowadzenie archiwum Urzędu Gminy w Sztutowie,
9. prowadzenie spraw związanych z przygotowaniem zawodowym młodocianych
10. Realizacja zadań wynikających z ustawy o ochronie danych osobowych,
11. Pełnienie zastępstwa pracownika ds. gospodarki odpadami,
12. Wykonywanie innych prac zleconych przez Wójta Gminy, Zastępcę Wójta Gminy, Sekretarza Gminy, Skarbnika Gminy.

• Wymagane dokumenty:
• podpisany własnoręcznie list motywacyjny,
• kwestionariusz osobowy dla osób ubiegających się o zatrudnienie,
• CV - z informacjami o wykształceniu i opisem dotychczasowego przebiegu pracy zawodowej i zajmowanych stanowiskach (własnoręczny podpis),
• kopie świadectw pracy dokumentujących dotychczasowy staż pracy lub zaświadczenie o zatrudnieniu w przypadku kontynuacji zatrudnienia,
• kopie dokumentów potwierdzających posiadane wykształcenie, uprawnienia
  i kwalifikacje zawodowe, udział w kursach i szkoleniach,
• kopia dokumentu potwierdzającego niepełnosprawność, jeżeli kandydat zamierza skorzystać z uprawnień, o których mowa w art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych,
• oświadczenie o pełnej zdolności do czynności prawnych i korzystania z pełni praw publicznych,
• oświadczenie kandydata o niekaralności za umyślne przestępstwo z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe,
• oświadczenie, iż stan zdrowia kandydata pozwala mu pracować na danym stanowisku.
• oświadczenie o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych.
• Termin i miejsce złożenia dokumentów:

do dnia 16 stycznia 2026 r. do godz. 15.00.

Oferty należy składać w zamkniętej kopercie w Urzędzie Gminy w Sztutowie ul. Gdańska 55, 82-110 Sztutowo w sekretariacie, albo przesłać na adres Urząd Gminy w Sztutowie ul. Gdańska 55, 82-110 Sztutowo z dopiskiem „ Nabór na stanowisko urzędnicze do spraw oświaty”.

Oferty, które wpłyną do Urzędu po wyżej określonym terminie, nie będą rozpatrywane.

O terminie rozmowy kwalifikacyjnej osoby wstępnie zakwalifikowane jako spełniające w/w wymogi zostaną powiadomieni telefonicznie w ciągu 2 dni od daty posiedzenia, na którym komisja zapozna się ze złożonymi ofertami.

1. Informacje dodatkowe:
2. Niniejsze ogłoszenie opublikowane zostanie w BIP Urzędu Gminy w Sztutowie oraz umieszczone na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy w Sztutowie oraz na portalu e-praca.
3. Przed zawarciem umowy o pracę kandydat wyłoniony w drodze naboru przedkłada pracodawcy: zaświadczenie lekarza medycyny pracy potwierdzające fakt przeciwskazań do wykonywania pracy na stanowisku, (skierowanie wystawia pracodawca).
4. Złożone w naborze dokumenty kandydata, który zostanie wyłoniony w procesie rekrutacji zostaną dołączone do jego akt osobowych.
5. Dokumenty osób które wezmą udział w procesie rekrutacji będą przechowywane zgodnie z instrukcją kancelaryjną przez okres 2 lat a następnie przekazane do archiwum zakładowego.
6. Osoba wybrana do zatrudnienia będzie zobowiązana do przedstawienia oryginału „Zapytania o udzielenie informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego”.
7. Informacja o wyniku naboru zostanie umieszczona na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu Gminy w Sztutowie oraz w Biuletynie informacji Publicznej. Zapraszamy do składania ofert.

Z up. Wójta Gminy

Anna Góra

Sekretarz Gminy

Sztutowo, dnia 05.01.2026 r.                                    

Koncert kolęd Eleni w Nowym Dworze Gdańskim. Wyjątkowe wydarzenie w styczniu 2026 roku

Mieszkańcy Nowego Dworu Gdańskiego oraz całych Żuław będą mieli okazję uczestniczyć w niezwykłym wydarzeniu muzycznym. Już 8 stycznia 2026 roku o godzinie 18:00 w Kościele pw. Przemienienia Pańskiego w Nowym Dworze Gdańskim odbędzie się koncert kolęd w wykonaniu Eleni – jednej z najbardziej cenionych polskich artystek.

Na to wyjątkowe spotkanie z muzyką zapraszają Burmistrz Nowego Dworu Gdańskiego Jacek Michalski oraz Ksiądz Proboszcz Antoni Mikielewicz. Koncert będzie okazją do wspólnego przeżywania świątecznej atmosfery, refleksji i wzruszeń, jakie niosą ze sobą tradycyjne polskie kolędy w interpretacji Eleni.

Artystka od lat zachwyca publiczność swoim ciepłym głosem, wrażliwością i wyjątkową interpretacją utworów bożonarodzeniowych. Jej koncerty kolęd cieszą się ogromnym zainteresowaniem i gromadzą słuchaczy w różnym wieku.

Koncert kolęd Eleni w Nowym Dworze Gdańskim to propozycja zarówno dla mieszkańców miasta, jak i całego regionu Żuław, którzy pragną spędzić zimowy wieczer w wyjątkowej, duchowej i muzycznej atmosferze.

• Data: 8 stycznia 2026 r.
• Godzina: 18:00
• Miejsce: Kościół pw. Przemienienia Pańskiego, Nowy Dwór Gdański

Wstęp na wydarzenie jest zaproszeniem do wspólnego kolędowania i przeżywania piękna muzyki w wyjątkowej scenerii.

Kondolencje. Wyrazy głębokiego współczucia

Prezesowi Zarządu
Panu Cezaremu Malinowskiemu
wyrazy głębokiego współczucia i żalu
z powodu śmierci

MAMY

składają

Rada Nadzorcza oraz Pracownicy
Przedsiębiorstwa Komunalnego „Mierzeja” Sp. z o.o. w Stegnie

Żuławy solidarne z rolnikami. Ponad 100 uczestników protestu w Nowym Dworze Gdańskim

Ponad 100 rolników wzięło udział w kolejnym etapie ogólnopolskiego protestu, który tego dnia odbywał się w blisko 200 lokalizacjach w całej Polsce. Kolumny ciągników pojawiły się przy głównej trasie regionu przy S7, jasno pokazując, że głos polskiej wsi nie cichnie.

Rolnicy nie ukrywają powodów swojego sprzeciwu. Punktem zapalnym jest planowana umowa handlowa Unii Europejskiej z krajami Mercosur, obejmującymi m.in. Brazylię i Argentynę. Ich zdaniem porozumienie to może doprowadzić do napływu na europejski rynek tańszej żywności spoza UE, produkowanej według innych, mniej restrykcyjnych norm niż te, które obowiązują unijnych producentów.

– STOP nieuczciwej konkurencji – podkreślają protestujący. Jak wskazują, brak równych zasad oznacza realne zagrożenie nie tylko dla opłacalności polskich gospodarstw, ale także dla jakości żywności i bezpieczeństwa żywnościowego kraju. Rolnicy zwracają uwagę, że są zobowiązani do spełniania wysokich standardów środowiskowych i sanitarnych, które podnoszą koszty produkcji, podczas gdy importowana żywność takich wymogów często nie spełnia.

Protest na Żuławach miał charakter pokojowy. Organizatorzy podkreślali, że nie chodzi o paraliż komunikacyjny, lecz o widoczność problemu i solidarność z rolnikami z innych regionów kraju. Przejazdy ciągników były formą symbolicznego apelu skierowanego do rządu oraz instytucji europejskich.

– To nie jest protest dla samego protestu. To walka o przyszłość polskiej wsi i naszej żywności – mówili uczestnicy wydarzenia.

Żuławy po raz kolejny dołączyły do ogólnopolskiego głosu sprzeciwu, pokazując, że lokalne środowisko rolnicze uważnie śledzi decyzje zapadające na szczeblu krajowym i unijnym. Rolnicy zapowiadają, że jeśli ich postulaty nie zostaną wysłuchane, będą gotowi do dalszych działań.

Pilna narada MSWiA w sprawie pogody. Służby w gotowości

W związku z trudnymi warunkami pogodowymi odbyła się pilna narada zwołana przez ministra spraw wewnętrznych i administracji Marcina Kierwińskiego, na polecenie premiera Donalda Tuska. Spotkanie poświęcone było bieżącej analizie zagrożeń oraz koordynacji działań służb.

Głównym tematem rozmów było bezpieczeństwo na drogach oraz sytuacja na terenach zagrożonych zjawiskiem cofki. W analizie sytuacji i planowaniu dalszych działań uczestniczą przedstawiciele służb wojewody pomorskiej Beaty Rutkiewicz.

Za koordynację działań ratowniczych i przeciwpowodziowych odpowiada st. bryg. Błażej Chamier-Ciemiński, zastępca pomorskiego komendanta wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej. Z kolei insp. Konrad Kobierski, I zastępca komendanta wojewódzkiego Policji w Gdańsku, nadzoruje zabezpieczenie tras komunikacyjnych. W pełnej gotowości pozostają również Wojska Obrony Terytorialnej.

Podsumowanie działań i aktualna sytuacja

Do tej pory odnotowano 43 interwencje związane z warunkami pogodowymi. Najwięcej zdarzeń miało miejsce na terenie powiatu nowodworskiego, w Gdańsku oraz w powiecie puckim. Strażacy przeprowadzili m.in. dwie kontrole wałów przeciwpowodziowych w Gdańsku i Nowym Dworze Gdańskim.

W związku z ostrzeżeniami meteorologicznymi wzmocniono obsady Stanowisk Kierowania PSP w Nowym Dworze Gdańskim, Malborku i Sztumie. Obecnie na służbie czuwa 302 funkcjonariuszy PSP oraz 254 jednostki OSP z Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. Sprawdzono również gotowość Kompanii Specjalnej „Neptun”, a z jej dowódcami utrzymywana jest stała łączność.

Do wszystkich powiatów nadmorskich skierowano polecenie sprawdzenia gotowości potencjału ratowniczego do usuwania skutków zdarzeń pogodowych.

Sytuacja hydrologiczna i drogowa

W powiecie nowodworskim od godziny 9:30 obowiązuje pogotowie przeciwpowodziowe. Według stanu na godzinę 18:30 przekroczone zostały stany alarmowe na rzekach Martwa Wisła, Szkarpawa oraz Nogat. Sytuacja jest stale monitorowana, a na ten moment nie odnotowano zdarzeń związanych z podniesionym stanem rzek.

Zgodnie z komunikatem służb drogi krajowe i wojewódzkie w regionie pozostają przejezdne.

Prognoza

Według prognoz sytuacja pogodowa powinna zacząć się poprawiać około północy, wraz z osłabieniem wiatru i przewidywaną zmianą jego kierunku. Do tego czasu służby pozostają w pełnej gotowości.

źródło:Urząd Wojewódzki w Gdańsku

Sytuacja hydrologiczna na Żuławach Wiślanych pozostaje wymagająca, jednak – jak podkreślają służby i samorządowcy – jest pod kontrolą. Region znajduje się obecnie w kulminacyjnej fazie oddziaływania sztormu, który powoduje wysokie stany wód i zjawisko cofki.

Kulminacja sztormu i ostrzeżenia najwyższego stopnia

– Według posiadanych prognoz obecnie jesteśmy w kulminacyjnej fazie nadchodzącego sztormu. Oczywiście pogoda nie zawsze słucha prognoz, ale mamy nadzieję, że przewidywania się sprawdzą i sytuacja powoli powinna się poprawiać – poinformował Bogusław Pinkiewicz z Wód Polskich.

Na terenie całych Żuław obowiązuje ostrzeżenie hydrologiczne trzeciego stopnia, czyli najwyższy poziom ostrzeżeń IMGW. Przekroczenia stanów ostrzegawczych i alarmowych odnotowywane są przede wszystkim tam, gdzie wody śródlądowe mają bezpośredni kontakt z morzem, Zatoką Gdańską i Zalewem Wiślanym.

Przekroczenia stanów wód i działania kryzysowe

– Obserwujemy przekroczenie stanów alarmowych wszędzie tam, gdzie mamy styczność z morzem lub Zalewem Wiślanym – m.in. w Gdańsku, Gdyni, a także na Żuławach, w miejscowościach takich jak Nowa Pasłęka, Elbląg czy Nowakowo – wyjaśnia Pinkiewicz.

W Elblągu, w związku z chwilowym przekroczeniem stanu alarmowego, powołano sztab kryzysowy, w którym uczestniczą również służby Wód Polskich. Trwają kontrole wałów, kanałów i stacji pomp na Żuławach Elbląskich. Jak dotąd nie stwierdzono awarii o krytycznym znaczeniu.

Wrota przeciwsztormowe kluczowe dla bezpieczeństwa

Szczególną rolę w zabezpieczeniu Żuław odgrywają wrota przeciwsztormowe, w tym wrota na rzece Tudze w Nowym Dworze Gdańskim, które obecnie pozostają zamknięte.

– To jest trochę bardziej skomplikowane, bo cały czas służby nadzoru wodnego czuwają nad tym, czy wrota otwierać, czy zamykać. Dla nas ważne jest, żeby były zamknięte, ale nie może to trwać permanentnie i długo – podkreśla Jacek Michalski, burmistrz Nowego Dworu Gdańskiego.

Jak zaznacza burmistrz, poziom wody w rzece Tudze jest wysoki, ale nie przekracza stanów alarmowych, a dzięki odpowiedniemu zarządzaniu wrotami miasto czuje się bezpieczniej.

– Od 2022 roku, kiedy wrota zostały oddane do użytku, sztormowy wiatr od strony morza nie budzi już takiego strachu wśród mieszkańców – dodaje.

Cofka i zagrożenie dla terenów depresyjnych

Burmistrz wyjaśnia również mechanizm cofki, który stanowi główne zagrożenie dla Żuław.

– Woda płynie w odwrotnym kierunku – od strony morza do Zalewu Wiślanego, przez Szkarpawę do Tugi i kanałów. To właśnie cofka, która stwarza zagrożenie dla Żuław – tłumaczy Michalski.

W przeszłości w rejonie Tugi konieczne było rozkładanie worków lub rękawów przeciwpowodziowych. Obecnie, dzięki wrotom przeciwsztormowym, takie działania nie są już potrzebne.

– Nie robimy tego od trzech lat, bo wrota spełniają swoją rolę. Dają mieszkańcom duże poczucie bezpieczeństwa i chronią miasto, bo nie mamy innych form ochrony – zaznacza burmistrz.

 

System naczyń połączonych i stabilna sytuacja

Wrota na Tudze są czasowo otwierane w sposób kontrolowany, aby regulować poziom wody w kanałach Pryżnik i Linawa.

– Działa to jak system naczyń połączonych. Dzięki temu sytuacja w gminie Nowy Dwór Gdański jest stabilna i możemy czuć się bezpiecznie – podkreśla Michalski.

Sytuacja pod kontrolą, służby w gotowości

Wody Polskie pracują w trybie alarmowym, a komunikaty hydrologiczne wydawane są trzy razy dziennie – o godzinie 8, 14 i 20. Kolejny komunikat zaplanowano na wieczór. Starosta Nowodworski Barbara Ogrodowska ogłosiła pogotowie przeciwpowodziowe.

– Dzięki tym zabezpieczeniom wiemy, że sytuacja jest pod kontrolą, a człowiek potrafi przynajmniej w pewnej części panować nad żywiołem – podsumowuje burmistrz Nowego Dworu Gdańskiego.

 

 

 

 

 

 

 

Pogotowie przeciwpowodziowe w powiecie nowodworskim. Decyzja Starosty w związku z przekroczeniem stanów ostrzegawczych i alarmowych

W związku z aktualną sytuacją hydrometeorologiczną, przekroczeniem stanów ostrzegawczych i alarmowych na rzekach powiatu nowodworskiego oraz na Zalewie Wiślanym, Starosta Nowodworski wydał Zarządzenie nr 72/2025 z dnia 30 grudnia 2025 roku, ogłaszające pogotowie przeciwpowodziowe.

Pogotowie przeciwpowodziowe obowiązuje w czterech gminach

Zgodnie z decyzją Starosty, pogotowie przeciwpowodziowe zostało wprowadzone na terenie następujących samorządów:

? Gmina Nowy Dwór Gdański
? Gmina Stegna
? Gmina Sztutowo
? Gmina Miasta Krynica Morska

Decyzja została podjęta w odpowiedzi na dynamicznie zmieniającą się sytuację pogodową oraz zagrożenie wynikające z wysokich stanów wód.

Co oznacza pogotowie przeciwpowodziowe?

Ogłoszenie pogotowia przeciwpowodziowego oznacza:

• wzmożony monitoring poziomów wód na rzekach i Zalewie Wiślanym,

• kontrolę wałów przeciwpowodziowych i terenów najbardziej zagrożonych zalaniem,

• przygotowanie sprzętu i materiałów przeciwpowodziowych,

• postawienie w gotowości służb oraz jednostek odpowiedzialnych za bezpieczeństwo mieszkańców.

Burmistrzowie i wójtowie wskazanych gmin zostali zobowiązani do podjęcia działań przewidzianych w lokalnych planach zarządzania kryzysowego.

Apel do mieszkańców

Służby apelują do mieszkańców terenów zagrożonych:

• o zachowanie szczególnej ostrożności,

• śledzenie bieżących komunikatów służb i samorządów,

• unikanie przebywania w pobliżu rzek, kanałów i wałów,

• zabezpieczenie mienia na terenach narażonych na podtopienia.

Sytuacja jest na bieżąco monitorowana, a dalsze decyzje będą podejmowane w zależności od rozwoju warunków pogodowych i hydrologicznych.

Sztorm na Bałtyku i cofka na Żuławach. Trudny weekend 27–28 grudnia 2025

Miniony weekend przyniósł poważne załamanie pogody na północy kraju. W dniach 27 i 28 grudnia 2025 roku mieszkańcy Żuław Wiślanych oraz Mierzei Wiślanej mierzyli się ze skutkami silnego sztormu na Bałtyku. Wystąpiło zjawisko cofki, a poziomy wód na rzekach i kanałach Żuław przekroczyły stany ostrzegawcze.

Cofka i wysoki stan wód na Żuławach Wiślanych

Silny, porywisty wiatr wiejący od strony morza spowodował wtłaczanie wody w ujściowe odcinki rzek, co doprowadziło do cofki. Na części stacji hydrologicznych na Żuławach odnotowano przekroczenia stanów ostrzegawczych, a lokalnie poziom wody zbliżał się do stanów alarmowych.

Sytuacja była na bieżąco monitorowana przez służby, w tym zarządców wałów przeciwpowodziowych oraz samorządy. W wielu miejscach mieszkańcy obserwowali szybki wzrost poziomu wody w kanałach melioracyjnych.

Sztorm na Bałtyku. Zalane plaże na Mierzei Wiślanej

Równocześnie nad Bałtykiem panowały warunki sztormowe. Wysokie fale i silny wiatr doprowadziły do zalania plaż na Mierzei Wiślanej, szczególnie w rejonie Stegny i Krynicy Morskiej. Morze miejscami podchodziło bardzo blisko infrastruktury turystycznej, a wejścia na plaże były okresowo niedostępne.

Służby apelowały o zachowanie ostrożności i niezbliżanie się do linii brzegowej. Wietrzna pogoda nie odstraszyła chętnych na spacery po plaży przed nadciągającymi falami. Spektakularnie wyglądały rozszalałe fale uderzające o falochrony na Przekopie Mierzei Wiślanej. 

Alert RCB i ostrzeżenia IMGW – kiedy obowiązywały?

W związku z prognozowanymi zagrożeniami:

• IMGW wydało ostrzeżenia meteorologiczne i hydrologiczne dla regionu Pomorza i Żuław, obowiązujące od soboty 27 grudnia do niedzieli 28 grudnia 2025 roku.

• Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (RCB) rozesłało alerty SMS do mieszkańców terenów nadmorskich, ostrzegając przed silnym wiatrem, sztormem i możliwymi podtopieniami.

Alerty obowiązywały przez cały weekend, do momentu stopniowego słabnięcia wiatru i obniżania się poziomu wód.

Interwencje i sytuacja lokalna

Podczas weekendu służby ratunkowe i techniczne:

• zabezpieczały miejsca narażone na podtopienia,

• usuwały skutki silnego wiatru, odnotowano kilka przypadków powalonych drzew w regionie.

• prowadziły stały monitoring wałów i cieków wodnych.

Nie odnotowano poważniejszych zdarzeń zagrażających życiu mieszkańców, jednak sytuacja wymagała wzmożonej czujności.

Pogoda zaczęła się uspokajać

W niedzielę wieczorem warunki atmosferyczne stopniowo zaczeły się poprawiać. Poziomy wód na Żuławach zaczęły opadać, a zagrożenie cofki zaczęło maleć. Służby podkreślają jednak, że okres zimowy na terenach depresyjnych zawsze wymaga szczególnej uwagi.

Żuławy Wiślane – wielokulturowe korzenie świąt Bożego Narodzenia

Boże Narodzenie na Żuławach od wieków kształtowały spotkania różnych kultur, wyznań i tradycji. Skromne święta mennonitów, ludowe wierzenia katolików i powojenne zmiany sprawiły, że żuławskie obchody mają dziś wyjątkowy charakter. Jak wyglądały święta dawniej i co z tej tradycji przetrwało do naszych czasów?

Boże Narodzenie na Żuławach to opowieść o nieustannej przemianie. Przez wieki do tej żyznej, zalewowej krainy przybywali osadnicy z różnych stron Europy, przynosząc ze sobą odmienne tradycje, wyznania i sposoby przeżywania świąt. Ukształtowany przez wodę, wiatr i wielokulturową historię region wypracował własny, niepowtarzalny model świętowania, w którym splatały się zwyczaje dawnych Słowian, mennonitów, luteran i katolików.

Święta na Żuławach dawniej

Historyczne Żuławy zamieszkiwali Polacy, Niemcy – w tym liczni mennonici – Kaszubi oraz osadnicy z innych regionów Europy. Ta różnorodność wyraźnie wpływała na obchody Bożego Narodzenia. W wielu domach święta miały charakter bardziej rodzinny i religijny niż obrzędowy, a nacisk kładziono na spokój, umiar i refleksję.

Inaczej wyglądały święta w tradycji katolickiej i ludowej. Wigilia była dniem postnym, ale jednocześnie pełnym znaczeń i wierzeń. Na stołach pojawiały się proste potrawy: ryby – zwłaszcza śledzie – kapusta, groch, kasze oraz chleb. Zamiast wystawnych dań liczyła się oszczędność i umiar, wynikające z trudnych warunków życia na terenach zalewowych. 

Choinki, jeśli w ogóle się pojawiały, dekorowano skromnie – jabłkami, orzechami, piernikami i własnoręcznie wykonanymi ozdobami z papieru lub słomy. W niektórych domach ich rolę pełniły jedynie zielone gałązki zawieszane pod sufitem. Wierzono także w szczególną moc nocy wigilijnej – miała ona zapowiadać przyszły rok, a po kolacji wiele osób udawało się na pasterkę, często pieszo, mimo mrozu i ciemności.

Przełom po 1945 roku

Prawdziwy przełom w historii żuławskich świąt nastąpił po 1945 roku. W wyniku wojny i zmian granic dotychczasowa ludność regionu niemal całkowicie zniknęła, a jej miejsce zajęli osadnicy z różnych części Polski – z Kresów Wschodnich, Mazowsza, Lubelszczyzny czy południa kraju. Przywieźli oni ze sobą własne tradycje, które stopniowo zaczęły dominować w lokalnym krajobrazie kulturowym.

To właśnie wtedy na Żuławach na stałe zadomowiły się choinka, opłatek, kolędy i pasterka w znanej dziś formie. Dawna protestancka powściągliwość ustąpiła miejsca bardziej obrzędowemu, katolickiemu modelowi świętowania. Jednocześnie wiele dawnych zwyczajów – zwłaszcza mennonickich – bezpowrotnie zanikło, przetrwawszy jedynie w archiwach, muzeach i opowieściach regionalistów.

Bożonarodzeniowe Żuławy dziś

Współczesne obchody Bożego Narodzenia na Żuławach w dużej mierze przypominają święta w innych częściach Polski, jednak wciąż można odnaleźć lokalne akcenty. Wigilia pozostaje najważniejszym momentem – rozpoczyna się wraz z pojawieniem pierwszej gwiazdy, a rodziny dzielą się opłatkiem i składają sobie życzenia.

Na stołach, obok barszczu z uszkami czy karpia, coraz częściej pojawiają się potrawy inspirowane dawną kuchnią regionalną – ryby w różnych odsłonach, dania z kasz czy tradycyjny chleb. W niektórych domach i lokalnych gospodarstwach wraca się do własnoręcznego wypieku pierników, nawiązując do prostych, dawnych receptur.

Coraz większą rolę odgrywają także inicjatywy lokalne. W żuławskich miejscowościach organizowane są jarmarki bożonarodzeniowe, wspólne kolędowanie oraz spotkania świąteczne w domach kultury i muzeach. To właśnie tam przypomina się mieszkańcom i turystom, jak wyglądały święta sprzed stu lat i jak silnie były związane z wielokulturową historią regionu.

Tradycja i tożsamość

Boże Narodzenie na Żuławach pozostaje dziś nie tylko czasem rodzinnych spotkań, ale również żywą lekcją historii. To święto, które pokazuje, jak przez wieki różne tradycje potrafiły współistnieć, przenikać się i tworzyć wspólną tożsamość regionu. Choć zmieniły się realia życia i skład mieszkańców, sens świąt pozostał ten sam – to czas zatrzymania, bliskości i pielęgnowania pamięci o przeszłości.